Ministerstwo Finansów planuje zmianę, która może oznaczać podatek dla osób przekazujących wierzycielowi nieruchomość lub rzecz w zamian za zwolnienie z zobowiązania. Nowelizacja ma dotyczyć osób nieprowadzących działalności gospodarczej.
Obecnie fiskus już próbuje pobierać podatek od takich transakcji, ale przegrywa przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie wskazywał, że dłużnik nie uzyskuje przysporzenia. Wprawdzie pozbywa się zobowiązania, ale jednocześnie traci cenny składnik majątku.
Nieruchomość za dług a PIT
Nowe przepisy mogą objąć między innymi osobę, która odziedziczy grunt, ale nie ma pieniędzy na zapłatę zachowku. Jeżeli przekaże jedną z działek osobie pominiętej w testamencie, aby zwolnić się z długu, będzie musiała rozliczyć przychód i znaleźć środki na podatek.
Podobne konsekwencje mogą dotyczyć osoby, która otrzyma w darowiźnie nieruchomość obciążoną kredytem hipotecznym. Gdy nie będzie jej stać na spłatę i przekaże nieruchomość bankowi, uwolni się od hipoteki, ale nie od obowiązku podatkowego.
Resort wskazuje na nierówne zasady
Ministerstwo Finansów tłumaczy planowaną zmianę potrzebą wyrównania sytuacji podatników. Obecnie osoba, która sprzedaje nieruchomość, aby spłacić dług, uzyskuje przychód ze zbycia i może zapłacić 19-proc. PIT.
Resort pyta więc, dlaczego inaczej ma być traktowany dłużnik, który nie sprzedaje majątku, lecz bezpośrednio przekazuje go wierzycielowi. Projekt ma jednoznacznie przesądzić, że również w takim przypadku powstaje przychód.
Podatek tylko przed upływem określonego czasu
Zmiana ma dotyczyć nieruchomości przekazanych przed upływem pięciu lat od ich nabycia lub wybudowania. Po tym okresie przychód podatkowy nie będzie powstawał.
W przypadku rzeczy ruchomych, takich jak samochód, wystarczy odczekać sześć miesięcy od ich nabycia. Po upływie tego terminu przekazanie rzeczy wierzycielowi nie będzie prowadziło do powstania przychodu. Te zasady mają pozostać bez zmian.
Poręczyciele również mogą zapłacić
Nowelizacja może mieć znaczenie także dla osób, które poręczyły cudzy dług. Jeżeli poręczyciel nie będzie miał pieniędzy na spłatę zobowiązania i przeniesie własność swojej nieruchomości na wierzyciela, może zostać objęty podatkiem.
W praktyce obowiązek pojawi się więc nawet wtedy, gdy przekazanie majątku nie wynika z dobrowolnej sprzedaży, lecz z trudnej sytuacji finansowej i konieczności uregulowania zobowiązania.
Przedsiębiorcy płacą już teraz
Planowane przepisy mają objąć wyłącznie osoby prywatne. Przedsiębiorcy już dziś rozliczają PIT, gdy przekazują nieruchomość lub rzecz w zamian za zwolnienie z długu.
Dotyczy to również wspólników pozostających w spółce osobowej, gdy spółka przekazuje majątek wspólnikowi, który z niej występuje. W takich przypadkach fiskus rozpoznaje przychód podatkowy, a stanowisko to zostało potwierdzone przez sądy.
Czytaj też:
Mieszkają w Polsce, ale rozliczają się za granicą. Skarbówka może wrócić po pieniądze Czytaj też:
Podatkowy absurd do poprawki. Miliony pracowników mają odetchnąć